is / en / dk

Nú í upphafi þorra óska ég ykkur öllum gleðilegs árs og vona að árið verði okkur gæfuríkt og til velfarnaðar. Það er hætta á að mánuðirnir framundan einkennist af óvissu og átökum á vinnumarkaði. Nánast allir kjarasamningar eru lausir eða við það að losna og margar stéttir horfa til þess að sækja sér verulegar kjarabætur eða leiðréttingar. Meðal annars er horft til nýgerðra kjarasamninga lækna í þessu sambandi, en samningar sem við kennarar gerðum í fyrra hafa einnig verið nefndir sem rök fyrir því að hægt sé að hækka laun ýmissa stétta langt umfram það sem stjórnvöld og atvinnurekendur segja að svigrúm sé til. Ljóst er að margar stéttir munu því ekki fá það sem þær sækjast eftir án átaka. Það gleymist alltof oft í þessari umræðu a...
Verkfallsbrot og viðurlög við þeim Samkvæmt lögum nr. 94/1986 um kjarasamninga opinberra starfsmanna er þeim sem verkfall beinist gegn óheimilt að stuðla að því að afstýra því með aðstoð einstakra félagsmanna þess félags sem að verkfallinu stendur. Framhaldsskólakennarar voru sem kunnugt er í þriggja vikna verkfalli á síðasta ári í aðdraganda kjarasamningsins þann 4. apríl og á þeim tíma var stéttinni óheimilt samkvæmt lögum að sinna verkum sem tengdust starfi þeirra og skyldum. Þar með talið voru ferðir með nemendur sem hafa færst mjög í vöxt á liðnum árum. Vitað er að nokkrir skólar voru með slíkar nemendaferðir fyrirhugaðar þetta vor, ýmist tengdar einstaka kennslugreinum eða sérstökum verkefnum. Í einhverjum tilfel...
Viðhorf kennara og skólastjórnenda til starfsaðstæðna og starfshátta OECD hefur tvívegis staðið fyrir alþjóðlegri rannsókn á viðhorfum kennara og skólastjórnenda til starfsaðstæðna sinna og starfshátta sem nefnist TALIS (Teaching and Learning International Survey). Fyrsta rannsókn af þessu tagi var lögð árið 2008 fyrir kennara og skólastjórnendur á unglingastigi grunnskóla í 24 löndum, og einnig hér á landi. Árið 2013 náði rannsóknin til 34 landa með áherslu á unglingastigið, og þá líka boðið upp á að leggja hana fyrir á yngsta og miðstigi grunnskóla og í framhaldsskólum. Hér tók rannsóknin til unglingastigs grunnskóla og framhaldsskóla. Niðurstöðurnar 2013 komu út í tveimur hlutum á síðasta ári, unglingastigið í júní og framha...
„Hvernig bætum við menntun barna okkar?“ var yfirskrift fjölmargra funda sem Illugi Gunnarsson menntamálaráðherra hélt síðasta haust til að kynna hvítbók sína um umbætur í menntamálum. Samkvæmt henni skal leggja áherslu á þrennt: að bæta læsi, breyta iðn- og verkmenntun og endurskipuleggja námstíma og stytta til stúdentsprófs. Í framhaldinu voru stofnaðir verkefnahópar ráðuneytisins til að vinna að þessum markmiðum og eiga þeir að kynna aðgerðaráætlanir sínar seinni partinn í þessum mánuði. Kennarasamband Íslands fékk ekki neina fulltrúa í hópunum og ekki var orðið við óskum þess þar um heldur handvaldi ráðuneytið einstaklinga í hópana. Eina samráðið sem sem boðið var upp á var að KÍ kæmi sér upp sínum eigin rýnihópum um hvert þessar...
Töluverð umræða hefur verið um hvernig efla eigi námsárangur nemenda í grunn- og framhaldskólum. Menntamálaráðherra hefur lagt fram Hvítbók um umbætur í menntun með þau meginmarkmið að efla læsi og námsframvindu nemenda á grunn- og framhaldsskólastigi. Nú í janúar 2015 munu starfshópar á vegum menntamálaráðuneytisins leggja fram aðgerðaráætlanir um eflingu læsis, um aðgerðir til að vinna með brottfall nemenda í framhaldsskólum, um styttingu námstíma framhaldsskólans og eflingu starfsnáms. Þar skiptir máli að horft sé til lengri frekar en styttri tíma. Hér má ekki leggja fram skammtímalausnir eða átaksverkefni. Ég tel mikilvægt að settar verði markvissar þróunaráætlanir sem lúta að starfsþróun skólastjórnenda og kennara til framtíðar....
Eins og allir vita er nauðsynlegt að fjölga leikskólakennurum. Um 1.300 leikskólakennara vantar til að uppfylla lög um menntun og ráðningu kennara, en þau kveða á um að 2/3 þeirra sem sinna uppeldi og menntun í leikskólum eigi að hafa leyfisbréf til kennslu á leikskólastigi. Leikskólastigið hefur þróast hratt sem skólastig og leikskólum fjölgað ört. Um 98 prósent barna, á aldrinum tveggja til sex ára sækja nú leikskóla. Mjög mikilvægt er því að fjölga leikskólakennurum af báðum kynjum. Nú, á árinu 2014, er um eitt prósent þeirra sem hafa leyfisbréf til kennslu á leikskólastigi og kenna á því stigi karlmenn. Hlutfall karlkyns leikskólakennara hefur haldist óbreytt frá árinu 1997. Ef við tökum með þá sem hafa aðra háskólamenntun þá eru...
Spurt er: Hvað ætlar þú að verða þegar þú ert orðin stór? Mér var falið að svara spurningunni frá sjónarhorni leikskólabarnsins og valdi að svara því þannig að ég veit ekki hvað ég ætla að verða en ég veit hvað ég er. Leikskólabarn í góðum leikskóla er virkur þegn í samfélaginu. Tilgangur leikskólalífs þess er ekki að undirbúa sig undir næsta skólastig eða lífið . Skólinn er lífið sjálft þar sem þú lærir með því að vera og gera í samfélagi við aðra. Leikskólabarn í góðum leikskóla fær að svala forvitni sinni og virkja sköpunarkraftinn. Í góðum leikskóla er umhverfi og hvatning til þess að beina skapandi hugsun í farveg gagnrýninnar hugsunar þar sem spurningar og vangaveltur eru gripnar á lofti og leitað svara með rannsókn og tilr...
Að undanförnu hefur staðið yfir málefnavinna hjá Kennarasambandinu og aðildarfélögum í þeim tilgangi að setja fram stefnu um brýn verkefni í skóla- og menntamálum. Stefnan felur í sér baráttumál sem kennarasamtökin hafa lengi talað fyrir og haldið á lofti og er hún jafnframt útlistun á afstöðu til stefnumálanna í hvítbók menntamálaráðherra. Við teljum að líta þurfi á nám og skólagöngu barna og ungmenna sem eina heild, frá upphafi leikskóla til loka framhaldsskóla. Hér hafa samtök okkar mikið fram að færa því við störfum í öllum skólum landsins utan háskóla. Læsi Ekki þarf að hafa mörg orð um það að góð lestrarfærni er undirstaða þess að börn og ungmenni nái tökum á námi sínu og forsenda virkrar samfélagsþátttöku. Góð tök á tung...
Tónlistarkennarar skrifuðu undir nýjan kjarasamning að morgni þriðjudagsins 25. nóvember en verkfall þeirra hafði þá staðið í rétt tæpar fimm vikur. Ég fagna því að samningar hafi náðst og óska félagsmönnum í Félagi tónlistarskólakennara til hamingju með þennan áfanga. En það er auðvitað algerlega óásættanlegt að til slíkra aðgerða hafi þurft að koma. Eins er sá dráttur sem varð á því að Samband íslenskra sveitarfélaga yrði við eðlilegum kröfum hópsins um kjaraleiðréttingar óboðlegur. Kennarastarfið á að vera vel launað og eftirsótt á öllum skólastigum. Það mættu bæði ríki og sveitarfélög hafa í huga nú þegar styttist í næstu samningalotu. Stjórnendafélögin innan KÍ og Félag leikskólakennara sömdu aðeins til eins árs. Vinna við vinnumat ...
Tónlistarskólakennarar hafa nú verið samningslausir í hátt í ellefu mánuði og þar af hefur vinnustöðvun þeirra staðið í einn mánuð. Þó að kjaradeilunni hafi verið vísað til sáttasemjara í júní varð það ekki til að hreyfa við samningaviðræðum. Í marga mánuði hefur samninganefnd sveitarfélaga daufheyrst við eðlilegum og sanngjörnum óskum tónlistarskólakennara um að leiðrétta laun þeirra til samræmis við það sem samið var um við aðra kennarahópa. Með þessu háttalagi er viðsemjandinn að segja að störf tónlistarskólakennara séu minna virði en kennara á öðrum skólastigum í kennarasamtökum landsins.  Hvað er það þá sem samninganefnd sveitarfélaga hefur séð sér fært að leggja á borðið á undanförnum mánuðum? Jú, tilboð um launahækkanir sem du...
Verkfall Félags tónlistarskólakennara hefur nú staðið yfir í þrjár vikur. Verkfallið hefur að sumu leyti fallið í skuggann af verkfalli lækna þegar fjölmiðlar eru annars vegar og þar með samfélagið. Verkfall tónlistarskólakennara er staðreynd og alvarlegt mál. Það er alvarlegt í þeim skilningi að Samninganefnd Sambands íslenskra sveitarfélaga hefur að mínu mati ekki gert neina alvörutilraun til að finna lausn á deilunni. Félag tónlistarskólakennara er eitt sjö aðildarfélaga Kennarasambands Íslands og það er ofur eðlilegt að tónlistarskólakennarar miði sig við aðra kennara sambandsins, sem og aðra sérfræðinga í samfélaginu, í sinni kjarabaráttu. Tónlistarskólakennarar krefjast þess að fá sambærileg laun fyrir sambærilega vinnu...
Kæri félagsmaður! Því miður er það svo að ýmislegt í umhverfi tónlistarskóla vekur upp þá ónotatilfinningu að samningsleysi okkar tengist utanaðkomandi þáttum og málum. Þær raddir gerast æ háværari sem segja að við séum huganlega notuð sem bitbein stjórnmálamanna í tilteknu máli auk þess sem verkfall þessa „slagkrafts-litla hóps“ sé kærkomin búbót í lok fjárhagsárs. Framgangan er í það minnsta illskiljanleg og tónlistarkennarar og millistjórnendur í tónlistarskólum eru í verkfalli: þrátt fyrir að „jafnrétti í launasetningu“ sé eitt af meginsamningsmarkmiðum sveitarfélaga, þrátt fyrir orð ráðamanna um að það sé sanngjarnt og eðlilegt að launakjör tónlistarkennara séu sambærileg launum annarra kennara, þrátt fyr...
Ég sat á dögunum fyrirlestur Dr. Maryanne Wolf sem hún kallar „We were never born to read“. Maryanne hefur rannsakað lestrarferli og lestrarerfiðleika barna út frá taugalíffræðilegum þáttum. Í fyrirlestri Maryanne kom skýrt fram að lestur er flókið lært ferli og okkur alls ekki eðlislægt. Það sem vakti mesta athygli mína voru áhyggjur hennar af minnkandi djúplestri vegna vaxandi „digital-heimi“ í lífi barna. Fyrir þá sem ekki vita er neysla tölvuleikja og sjónvarps oft kölluð „digtal-heimurinn“. Djúplestur er hins vegar sá lestur sem gerir okkur kleift að skilja og kryfja efnið betur og bæta þannig við reynslu okkar og tilfinningar í lestrinum. Maryanne sagði frá rannsóknum sem sýna að aukin neysla á hverskyns „digital-heimum“ dr...
Nýir kjarasamningar framhaldsskóla fela í sér samkomulag aðila um að undirbúa nýtt vinnumat á kennsluþættinum í ársstarfi kennara eða nánar tiltekið mat á vinnu við kennslu og námsmat í hverjum námsáfanga sem kenndur er í framhaldsskólum landsins. Vinnumatið er í undirbúningi og stýrir verkefnisstjórn honum. Fimm vinnumatsnefndir hafa verið skipaðar og vinna um þessar mundir með verkefnisstjórn að öflun gagna um vinnumat kennara á einstökum námsáföngum sem þeir kenna. Matsdæmin verða notuð við gerð svokallaðra sýnidæma samkvæmt kjarasamningi. Vinnumatið á að fara fram á faglegum grundvelli. Tilgangur matsins er að reyna að fá fyllri og sundurgreindari mynd af vinnu framhaldsskólakennara við kennslu og námsmat en gildandi ákvæði kjara...
5. október er alþjóðadagur kennara og er honum fagnað af rúmlega 30 milljónum kennara um allan heim. Alþjóðasamtök kennara (Education International) ákváðu að þema dagsins væri að þessu sinni „Unite for quality education for all“, eða „sameinumst um gæðamenntun til handa öllum“, en þetta hefur einnig verið yfirskrift átaksverkefnis sem staðið hefur allt frá alþjóðadegi kennara 2013. Með þessu vilja kennarar og stjórnendur skóla um allan heim benda á þá staðreynd að jafnrétti til náms er ekki til staðar í heiminum í dag, þrátt fyrir áætlanir Sameinuðu þjóðanna. Þessu vilja Alþjóðasamtök kennara breyta og einnig að Sameinuðu þjóðirnar haldi áfram að vinna í málinu. Tryggja þarf að allir njóti þess sjálfsagða réttar að geta menntað sig óháð...
Menntamálaráðherra fundar nú víða um Hvítbók sína. Daglega eru nú haldnir fundir um innihald Hvítbókar og leitast við að svara spurningunni um hvernig við getum bætt menntun barna okkar. Hvítbók var lengi í fæðingu og var loksins lögð fram nú í vor. Enginn höfundur eða ritstjóri er skráður ábyrgur fyrir Hvítbókinni og hvergi er vitnað beint í heimildir. Í hvítbók eru sett fram eftirfarandi markmið; Hlutfall þeirra sem ljúka prófi á tilsettum tíma fari upp í 60% árið 2018 Hlutfall þeirra sem ná grunnviðmiðum í lesskilningi PISA fari úr 79% í 90% árið 2018 Stytta nám til lokaprófs Draga úr brotthvarfi Breyta skipulagi starfsmenntunar Nám til stúdentsprófs miðist við 3ja ára námstíma Kenna...
Í viðtali við Morgunblaðið síðastliðinn laugardag fullyrðir Almar M. Halldórssonar, verkefnisstjóri PISA-könnunar hjá Námsmatsstofnun, að það sé lélegri kennslu um að kenna að Ísland dalar í niðurstöðum PISA prófa. Hann segir: „Kennslu í grunnskólum á Íslandi hefur hrakað síðan árið 2000, fátt bendir til annars“ og skellir þar með skuldinni á kennara. Ég vil fyrir hönd kennara mótmæla þessu og um leið framsetningu Morgunblaðsins sem sló málinu upp á forsíðu undir fyrirsögninni „Brýnt að bæta kennsluna“. Það er fjöldi þátta sem hefur áhrif á hvernig nemendum gengur í skóla, PISA-könnun er ekki eini mælikvarðinn sem líta ber til. Að setja þetta fram með þessum hætti er mikil einföldun og vísa ég þessari framsetningu á bug. Skoða þarf h...
  Þú í framtíðinni vilt að þú í nútíðinni lesir þessa grein og ég vona að þú gerir það. Í upphafi starfsævinnar eru lífeyrismál yfirleitt ekki efst í huga okkar. Mörgu ungu fólki finnst lífeyrismál óspennandi, flókin og leiðinleg. Upphaf lífeyristöku er í fjarlægri framtíð og þar af leiðandi okkur næstum óviðkomandi þegar við erum að stíga fyrstu skrefin á vinnumarkaði. En hvenær er þá eðlilegt að byrja að hyggja að lífeyristöku? Mörgum finnst að það hljóti að vera skömmu áður en farið er á lífeyri eða að minnsta kosti ekki mjög mörgum árum áður, hvað þá áratugum. Eftir að hafa svarað fyrirspurnum um lífeyrismál hér hjá KÍ síðastliðin ár hef ég oft hugsað um hvernig hægt væri að fá félagsmenn til þess að hugsa fyrr um lífeyrismál o...
Eins og svo margir í dag hef ég verið að rýna í fjárlagafrumvarp næsta árs. Þar er ég að glöggva mig á þeirri mynd sem er dregin af framtíð framhaldsskólans í þeirri von að eitthvað rofi til í rekstri þeirra. Því miður virðist ekki vera í farvatninu sá nauðsynlegi viðsnúningur sem þarf að eiga sér stað í rekstri skólanna frá því sem nú er. 400 milljóna viðbótarframlag til rekstrarins sem samið var um í kjarasamningunum í vor má sín lítils þegar annars staðar er skorið niður á sama tíma og gert ráð fyrir nemendafækkun langt umfram mannfjöldaspá.Þá er beinlínis talað um hagræðingu í frumvarpinu, með styttingu framhaldsskólanáms. Í frumvarpinu er vísað í Hvítbók eins og leiðarvísi inn í framtíðina. Fjárlagafrumvarp er rammpólitískt ...
  Síðustu misseri hefur Kennarasambandið unnið að því að auka og styrkja útgáfu sína. Í vor var tekin í notkun ný heimasíða sem þróuð verður áfram næstu mánuði. Einnig hefur upplýsingagjöf til félagsmanna einstakra aðildarfélaga verið efld í gegnum rafræn fréttabréf. Í dag stöndum við enn á tímamótum þegar Skólavarðan, málgagn KÍ, kemur í fyrsta sinn út sem rafrænn miðill. Félagsmenn geta nálgast blaðið í gegnum App á Apple Store og Google play en einnig í gegnum heimasíðu Kennarasambandsins á nokkrum mismunandi formum. Það á að tryggja að allir geti lesið blaðið á því rafræna formi sem þeim finnst þægilegast. Gert er ráð fyrir að blaðið komi út að fullu rafrænt fimm sinnum á skólaárinu og tvisvar til viðbótar bæði prentað og á raf...